Turkusowe drzwi pawiami – unikat

Stare turkusowe drzwi z górnym panelem zdobionym rzeźbioną i bajecznie kolorową scenką z pawiami. Drzwi wyróżnia potężny rzeźbiony próg oraz trójpoziomowa ościeżnica z kolumnami. Niezwykle rzadki i nietypowy egzemplarz.

W tabeli podajemy wymiary maksymalne, czyli mierzone w najbardziej skrajnych punktach. W tym przypadku szerokość całkowita to długość tylnej brązowej belki za drzwiami. Zewnętrzna szerokość samej ościeżnicy (mierzona w środku wysokości na bokach kolumn) wynosi 180 cm a światło drzwi to 86,5 cm.
Wysokość progu to 22 cm a wysokość samych skrzydeł drzwi to 167 cm.

Istniało kilka przyczyn niskiej wysokości skrzydeł w wielu dawnych drzwiach zewnętrznych:

W dawnych Indiach (szczególnie w regionach takich jak Radżastan czy Gudźarat) domy i rezydencje typu haveli musiały pełnić funkcje obronne.

• Spowolnienie intruza: Niski i wąski otwór drzwiowy uniemożliwiał wrogowi (np. najeźdźcom czy bandytom) szybkie wbiegnięcie do środka z uniesioną bronią.

• Wymuszona pozycja: Napastnik musiał mocno pochylić głowę i schylić sylwetkę. W tym momencie stawał się całkowicie bezbronny, tracił orientację i stawał się łatwym celem dla domowników czuwających tuż za progiem.

• Ochrona przed zwierzętami: Niskie wejście blokowało też możliwość nagłego wdarcia się do wnętrza koniom czy wielbłądom używanym podczas najazdów. W większych wrotach (gdzie mogły przejść słonie) montowano mniejsze, niskie furtki dla ludzi, zwane dindi darwaza.

• Pokłon na wejściu: Schylenie głowy podczas przekraczania progu to wymuszony gest pokory i szacunku. Wchodzący symbolicznie kłaniał się domostwu, jego mieszkańcom, a przede wszystkim bóstwom opiekuńczym i przodkom, których wizerunki (np. Ganesha) bardzo często rzeźbiono na nadprożu (patti).

• Świadome przekraczanie progu: Wysoki próg (dehleez) i niskie nadproże zmuszały do uważności. Chroniło to przed przypadkowym, bezmyślnym „wtargnięciem” do świętej przestrzeni domu z energią z ulicy.